Czy w okresie wypowiedzenia można skorzystać ze zwolnienia lekarskiego i jakie prawa przysługują wtedy pracownikowi? To pytanie często pojawia się po otrzymaniu wypowiedzenia, zwłaszcza gdy pogarsza się stan zdrowia. W artykule wyjaśniam, jak zwolnienie wpływa na obowiązek świadczenia pracy, wynagrodzenie i przebieg okresu wypowiedzenia oraz o czym warto pamiętać, korzystając z L4.
- Możesz skorzystać z L4 w okresie wypowiedzenia, jeśli lekarz stwierdzi niezdolność do pracy.
- L4 nie unieważnia wypowiedzenia ani nie zmienia daty zakończenia umowy.
- Za chorobę przysługuje wynagrodzenie chorobowe, a następnie zasiłek — zwykle 80% podstawy.
- Po ustaniu zatrudnienia ZUS może wypłacać zasiłek po spełnieniu ustawowych warunków.
- Stosuj się do zaleceń lekarza; pracodawca lub ZUS mogą skontrolować zwolnienie.
- Choroba przerywa urlop, a niewykorzystane dni rozlicza pracodawca.
Zwolnienie lekarskie co do zasady chroni przed wypowiedzeniem umowy: zgodnie z art. 41 Kodeksu pracy pracodawca nie może wypowiedzieć jej podczas L4 ani innej usprawiedliwionej nieobecności. Decyduje jednak kolejność zdarzeń — jeśli pracownik otrzymał wypowiedzenie przed chorobą, późniejsze L4 go nie unieważnia ani nie wstrzymuje. Wadliwe wypowiedzenie można zaskarżyć do sądu pracy, zasadniczo w ciągu 21 dni od doręczenia.
Przepisy przewidują wyjątki. Pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 albo z powodu długiej choroby w sytuacjach opisanych w art. 53. Dotyczy to m.in. niezdolności trwającej 3 miesiące, gdy staż u danego pracodawcy wynosi mniej niż 6 miesięcy, lub wyczerpania odpowiedniego okresu wynagrodzenia i zasiłku oraz pierwszych 3 miesięcy świadczenia rehabilitacyjnego, gdy zatrudnienie trwało co najmniej 6 miesięcy. Ochrona nie obejmuje też upadłości ani likwidacji pracodawcy. Pracownik może natomiast sam wypowiedzieć umowę podczas choroby.
Choroba nie zatrzymuje biegu wypowiedzenia

Po skutecznym doręczeniu wypowiedzenia L4 nie przedłuża okresu wypowiedzenia, więc umowa kończy się w ustalonym terminie. W czasie zatrudnienia pracownik otrzymuje zwykle wynagrodzenie chorobowe za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, a po ukończeniu 50 lat — za pierwsze 14 dni. Jeżeli interesują cię takie tematy, sprawdź, ile wynosi najniższa renta częściowa. Następnie przysługuje zasiłek chorobowy. Standardowo wynosi on 80% podstawy, a w określonych przypadkach, np. podczas ciąży — 100%. Samo L4 nie przesuwa daty rozwiązania umowy.
Jeśli choroba trwa po ustaniu zatrudnienia, ZUS może nadal wypłacać zasiłek. Gdy niezdolność do pracy rozpocznie się po zakończeniu umowy, musi zwykle powstać w ciągu 14 dni — albo 3 miesięcy w przypadku choroby zakaźnej oznaczonej kodem „E” — i trwać nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Zasiłek po ustaniu zatrudnienia przysługuje zasadniczo maksymalnie przez 91 dni, z wyjątkami określonymi w przepisach. Pracodawca lub ZUS mogą kontrolować sposób korzystania ze zwolnienia; praca zarobkowa albo aktywność sprzeczna z zaleceniami lekarza może skutkować utratą świadczenia, obowiązkiem zwrotu pieniędzy, a w poważnych przypadkach także rozwiązaniem umowy dyscyplinarnie.
L4 w okresie wypowiedzenia: prawa i obowiązki pracownika
Jeśli zachorujesz w okresie wypowiedzenia, możesz skorzystać ze zwolnienia na zwykłych zasadach. Sprawdź, jak L4 wpływa na świadczenia, urlop i obowiązki podczas kontroli.
- Skorzystaj ze zwolnienia, jeśli stan zdrowia uniemożliwia pracę. W okresie wypowiedzenia nadal jesteś pracownikiem, więc lekarz może wystawić e-ZLA po ocenie Twojego stanu zdrowia. Samo wypowiedzenie nie uzasadnia zwolnienia ani nie stoi na przeszkodzie jego uzyskaniu.
- Pamiętaj, że L4 nie zmienia terminu rozwiązania umowy. Zwolnienie nie wstrzymuje ani nie wydłuża okresu wypowiedzenia i nie unieważnia wcześniej doręczonego wypowiedzenia. Art. 41 Kodeksu pracy co do zasady chroni przed wręczeniem wypowiedzenia podczas usprawiedliwionej nieobecności, ale nie działa wstecz. Wyjątki dotyczą m.in. upadłości lub likwidacji pracodawcy oraz sytuacji wskazanych w art. 52 i 53 Kodeksu pracy.
- Sprawdź, kto wypłaci świadczenie. W czasie zatrudnienia pracodawca wypłaca wynagrodzenie chorobowe za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, a po ukończeniu 50 lat — za pierwsze 14 dni. Potem przysługuje zasiłek chorobowy, który wypłaca ZUS albo pracodawca uprawniony do wypłaty zasiłków. Świadczenie wynosi zwykle 80% podstawy, a w określonych przypadkach, np. w ciąży, 100%.
- Ustal, jakie zasady obowiązują po ustaniu zatrudnienia. Jeśli choroba zaczęła się podczas pracy i trwa nieprzerwanie po rozwiązaniu umowy, możesz nadal otrzymywać zasiłek na zasadach ogólnych. Jeżeli zachorujesz dopiero po ustaniu ubezpieczenia, niezdolność do pracy musi co do zasady rozpocząć się w ciągu 14 dni — lub 3 miesięcy przy chorobie zakaźnej oznaczonej kodem „E” — i trwać nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Zasiłek po ustaniu zatrudnienia przysługuje zasadniczo maksymalnie przez 91 dni, z wyjątkami określonymi w przepisach. Aby uzyskać wypłatę, złóż w ZUS wymagane dokumenty, w tym Z-10 i ZAS-53; były pracodawca przekazuje zaświadczenie Z-3.
- Rozlicz urlop i stosuj się do zaleceń lekarza. Pracodawca może udzielić Ci urlopu w okresie wypowiedzenia, jednak L4 przerywa urlop, a niewykorzystane dni nie przepadają. Za urlop, którego nie zdążysz wykorzystać przed końcem umowy, otrzymasz ekwiwalent. Podczas zwolnienia nie pracuj zarobkowo ani nie podejmuj aktywności sprzecznych z celem leczenia. Pracodawca lub ZUS może skontrolować, jak wykorzystujesz L4. Nadużycie grozi utratą świadczenia, zwrotem wypłaconych kwot, a w poważnych przypadkach także rozwiązaniem umowy bez wypowiedzenia.
Kto wypłaca wynagrodzenie chorobowe i zasiłek na wypowiedzeniu?
Choroba w okresie wypowiedzenia nie odbiera ci statusu pracownika ani prawa do świadczeń chorobowych. Pracodawca wypłaca wynagrodzenie chorobowe za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, a po ukończeniu 50 lat — za 14 dni. Limit obejmuje cały rok, dlatego uwzględnia także wcześniejsze dni choroby.

Po wyczerpaniu limitu przysługuje zasiłek chorobowy, który wypłaca ZUS albo pracodawca zgłaszający do ubezpieczenia chorobowego więcej niż 20 osób. O tym, kto wypłaca świadczenie, decyduje liczba ubezpieczonych na 30 listopada poprzedniego roku. Zasiłek wynosi zwykle 80% podstawy wymiaru, a w czasie ciąży lub po wypadku w drodze do pracy albo z pracy — 100%. Za pobyt w szpitalu przysługuje zasadniczo 70%, z wyjątkami określonymi w przepisach.
Zwolnienie lekarskie nie wstrzymuje ani nie wydłuża wypowiedzenia. Art. 41 Kodeksu pracy zasadniczo chroni przed wręczeniem wypowiedzenia podczas usprawiedliwionej nieobecności, ale nie obejmuje sytuacji, gdy pracownik zachoruje dopiero po otrzymaniu wypowiedzenia. Pracownik może złożyć wypowiedzenie także w czasie choroby. Poniżej wyjaśniam, jak pracodawca i ZUS dzielą obowiązki, gdy L4 wykracza poza okres zatrudnienia.
Po ustaniu pracy zasiłek może przysługiwać nawet przez 91 dni
Jeśli L4 trwa po ostatnim dniu zatrudnienia, ZUS wypłaca zasiłek od następnego dnia, o ile pracownik spełnia warunki. Gdy choroba zaczęła się podczas pracy i trwa bez przerwy po rozwiązaniu umowy, zasiłek jest kontynuowany na ogólnych zasadach. Jeśli niezdolność do pracy powstanie dopiero po ustaniu ubezpieczenia, musi rozpocząć się w ciągu 14 dni; w przypadku choroby zakaźnej oznaczonej kodem „E” — w ciągu 3 miesięcy. Jak już zgłębiasz temat, sprawdź, komu wystawić zwolnienie lekarskie po ustaniu zatrudnienia. Ponadto choroba musi trwać nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Zasiłek po ustaniu zatrudnienia przysługuje zasadniczo najwyżej przez 91 dni, z wyjątkami dotyczącymi m.in. ciąży, gruźlicy i dawstwa.
Po zakończeniu umowy były pracownik składa do ZUS oświadczenie Z-10 i wniosek o zasiłek, np. ZAS-53. Pracodawca przekazuje zaświadczenie Z-3 z danymi o wynagrodzeniu i ubezpieczeniu. E-ZLA trafia do systemu elektronicznie, jednak trzeba dopełnić wymaganych formalności. Zarówno pracodawca, jak i ZUS mogą sprawdzić, czy pracownik wykorzystuje zwolnienie zgodnie z jego celem. Praca zarobkowa lub aktywność sprzeczna z zaleceniami leczenia może pozbawić go świadczenia; w poważnych przypadkach pracodawca może też rozwiązać umowę bez wypowiedzenia.
Choroba przerywa urlop wypoczynkowy, a niewykorzystane dni pracownik może wykorzystać później lub otrzymać za nie ekwiwalent przy zakończeniu umowy. Pracodawca może skierować go na urlop w okresie wypowiedzenia, ale nie wtedy, gdy pracownik jest już niezdolny do pracy. Kluczowe jest więc to, czy L4 przypada przed ustaniem zatrudnienia, czy po nim: przed końcem umowy świadczenia rozlicza się na zwykłych zasadach, a później zasiłek wypłaca ZUS.
Wskazówka: po ustaniu zatrudnienia dopilnuj, by pracodawca przekazał do ZUS zaświadczenie Z-3, a sam złóż wymagane dokumenty — samo elektroniczne L4 nie zawsze wystarczy do wypłaty zasiłku.
Czy L4 wydłuża okres wypowiedzenia i zmienia datę zakończenia umowy?
Nie, L4 nie wydłuża okresu wypowiedzenia ani nie zmienia daty zakończenia umowy o pracę. Jeśli pracodawca skutecznie doręczył wypowiedzenie, termin biegnie także podczas choroby. Przy miesięcznym okresie wypowiedzenia umowa zakończy się więc z końcem właściwego miesiąca, nawet gdy L4 obejmie cały ten czas lub potrwa dłużej. Późniejsza choroba nie unieważni też wypowiedzenia doręczonego wcześniej.
W okresie wypowiedzenia nadal jesteś pracownikiem, dlatego lekarz może wystawić Ci L4, jeśli stwierdzi niezdolność do pracy. Za pierwsze 33 dni choroby w roku kalendarzowym przysługuje zasadniczo wynagrodzenie chorobowe; po ukończeniu 50 lat — za pierwsze 14 dni. Później możesz otrzymać zasiłek chorobowy. Standardowo świadczenie wynosi 80% podstawy wymiaru, a w niektórych przypadkach, na przykład w ciąży, 100%. L4 usprawiedliwia nieobecność, ale nie zatrzymuje biegu wypowiedzenia.
Choroba nie zawsze zatrzyma koniec zatrudnienia — decyduje moment doręczenia wypowiedzenia
Co do zasady art. 41 Kodeksu pracy chroni pracownika nieobecnego z powodu choroby przed wypowiedzeniem, które pracodawca chce mu wręczyć w tym czasie. Jeśli jednak pracodawca doręczył wypowiedzenie przed rozpoczęciem L4, późniejsza choroba nie zmieni jego skutków. Ochrona nie obejmuje też m.in. likwidacji lub upadłości pracodawcy, długotrwałej niezdolności do pracy na zasadach określonych w art. 53 Kodeksu pracy ani rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Z kolei pracownik może złożyć wypowiedzenie także podczas choroby.
Jeśli L4 trwa po zakończeniu zatrudnienia, umowa rozwiązuje się w ustalonym terminie, a ZUS może wypłacić zasiłek po spełnieniu ustawowych warunków. Gdy choroba zacznie się po ustaniu ubezpieczenia, powinna co do zasady rozpocząć się w ciągu 14 dni i trwać nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Przy chorobie zakaźnej oznaczonej kodem „E” termin na jej rozpoczęcie wynosi do 3 miesięcy. Zasiłek po ustaniu zatrudnienia przysługuje zwykle najwyżej przez 91 dni, z wyjątkami określonymi w przepisach. Ponadto L4 przerywa zaplanowany urlop wypoczynkowy, a pracodawca rozlicza niewykorzystane dni, w razie potrzeby wypłacając ekwiwalent.
Jak pracodawca może kontrolować prawidłowe wykorzystywanie zwolnienia?
Pracodawca może sprawdzić, czy pracownik jest niezdolny do pracy i wykorzystuje zwolnienie zgodnie z jego celem — także w okresie wypowiedzenia. Za nadużycie grożą konsekwencje finansowe i pracownicze.
- Sposób wykorzystywania zwolnienia. Kontroler sprawdza, czy pracownik nie wykonuje pracy zarobkowej ani czynności sprzecznych z leczeniem lub zaleceniami lekarza. Samo wyjście z domu nie świadczy o nadużyciu — liczą się m.in. rodzaj choroby i wskazania lekarskie.
- Miejsce kontroli. Kontroler może odwiedzić pracownika pod adresem zamieszkania lub czasowego pobytu wskazanym na zwolnieniu, a także w miejscu pracy na rzecz innego podmiotu albo prowadzenia działalności pozarolniczej. Zmianę adresu pobytu trzeba zgłosić w ciągu 3 dni.
- Nieobecność podczas kontroli. Nieobecność nie przesądza o nadużyciu: pracownik mógł być w sklepie, na badaniach lub u lekarza. Powinien wyjaśnić przyczynę, a kontroler może ponowić wizytę.
- Kontrola pracodawcy i ZUS. Pracodawca uprawniony do wypłaty zasiłków może sprawdzić, jak pracownik wykorzystuje zwolnienie. Kontrolę może też wszcząć ZUS — z własnej inicjatywy lub na wniosek pracodawcy.
- Protokół i dalsze postępowanie. Gdy kontrola wykaże, że pracownik wykorzystuje L4 niezgodnie z przeznaczeniem, pracodawca sporządza protokół i przekazuje sprawę do ZUS. Zakład może odebrać prawo do świadczenia za zakwestionowany okres oraz zażądać zwrotu wypłaconych kwot.
- Konsekwencje pracownicze. Praca zarobkowa lub aktywność sprzeczna z celem leczenia może stanowić ciężkie naruszenie obowiązków i prowadzić do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Dotyczy to również okresu wypowiedzenia.
- Okres wypowiedzenia. Pracownik może zachorować w trakcie wypowiedzenia, jednak L4 nie zatrzymuje ani nie wydłuża jego biegu. Kontrola może być szczególnie istotna, gdy zwolnienie zaczyna się tuż po otrzymaniu wypowiedzenia lub pojawiają się sygnały o jego niewłaściwym wykorzystywaniu.
Źródła:
- https://www.sdworx.pl/pl-pl/blog/place-benefity/zwolnienie-lekarskie-w-okresie-wypowiedzenia
- https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-zwolnienie-lekarskie-w-trakcie-wypowiedzenia
- https://med-24.com.pl/l4-na-wypowiedzeniu-komu-przysluguje-czy-wydluza-wypowiedzenie-i-co-po-koncu-umowy
- https://www.kliklekarz.pl/poradnik/artykul/czy-zwolnienie-lekarskie-przedluza-okres-wypowiedzenia-umowy/
- https://fakturownia.pl/firma-w-praktyce/czy-mozna-isc-na-l4-w-trakcie-wypowiedzenia-umowy
- https://centrumverte.pl/blog/czy-zwolnienie-lekarskie-przedluza-okres-wypowiedzenia-umowy-o-prace-pracownika/
- https://memedic.pl/l4-na-wypowiedzeniu-najwazniejsze-informacje-ktore-warto-znac/
FAQ - Najczęstsze pytania i odpowiedzi
Czy w okresie wypowiedzenia można iść na zwolnienie lekarskie?Tak. Jeśli lekarz stwierdzi niezdolność do pracy, może wystawić e-ZLA także w okresie wypowiedzenia. Samo wypowiedzenie nie jest jednak powodem do uzyskania zwolnienia.
Czy L4 wstrzymuje albo wydłuża okres wypowiedzenia?Nie. Wypowiedzenie doręczone przed rozpoczęciem choroby pozostaje skuteczne, a umowa kończy się w ustalonym terminie. Późniejsze L4 nie unieważnia wypowiedzenia ani nie przesuwa daty zakończenia zatrudnienia.
Kto wypłaca świadczenie chorobowe podczas wypowiedzenia i ile ono wynosi?Za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym wynagrodzenie chorobowe wypłaca pracodawca, a po ukończeniu 50 lat — za pierwsze 14 dni. Później przysługuje zasiłek chorobowy, wypłacany przez ZUS albo uprawnionego pracodawcę. Zwykle wynosi 80% podstawy, a w określonych przypadkach, np. w ciąży, 100%.
Czy można otrzymywać zasiłek chorobowy po zakończeniu umowy?Tak, jeśli spełnione są ustawowe warunki. Gdy choroba zaczęła się podczas zatrudnienia i trwa bez przerwy po jego ustaniu, zasiłek może być kontynuowany. Jeśli niezdolność do pracy zacznie się dopiero po ustaniu ubezpieczenia, powinna co do zasady rozpocząć się w ciągu 14 dni i trwać nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Zasiłek po ustaniu zatrudnienia przysługuje zasadniczo maksymalnie przez 91 dni, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach.
Jakie konsekwencje grożą za niewłaściwe wykorzystywanie L4?Praca zarobkowa lub aktywność sprzeczna z celem leczenia może skutkować utratą świadczenia za zakwestionowany okres i obowiązkiem zwrotu wypłaconych pieniędzy. W poważnych przypadkach pracodawca może również rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z winy pracownika.











